تحلیل عاملی تأییدی مقیاس گرایش به تفکر انتقادی در دانش‏آموزان

نوع مقاله: علمی-پژوهشی

نویسنده

استادیار گروه علوم تربیتی دانشگاه محقق اردبیلی

چکیده

پژوهش حاضر با هدف تحلیل عاملی تأییدی مقیاس گرایش به تفکر انتقادی (Critical Thinking Disposition Scale) در دانش­آموزان ایرانی صورت پذیرفته است. برای این منظور از میان دانش‏آموزان دختر مقطع متوسطه شهر اردبیل 400 دانش­آموز دختر بصورت نمونه گیری در دسترس انتخاب و به مقیاس گرایش به تفکر انتقادی پاسخ دادند. مقیاس گرایش به تفکر انتقادی توسط ساسو (2013) با رویکرد تحلیل عاملی اکتشافی و تأییدی ساخته شده است. در مطالعه حاضر نیز نتایج تحلیل داده­ها به روش تحلیل عاملی تأییدی نشان داد که مقیاس‏ گرایش به تفکر انتقادی همانند فرم اصلی از دو عامل گشودگی انتقادی و شکاکیت تأملی تشکیل شده است و نتایج حاصل از اعتبارسنجی براساس آلفای کرونباخ نیز 71/0 بدست آمد که قابل قبول است. از نتایج این مطالعه چنین نتیجه­گیری می‏شود که مقیاس مذکور ابزاری قابل اعتماد و روا برای سنجش گرایش به تفکر انتقادی در سنین پایین و دانش­آموزان است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The confirmatory factor analysis of Critical Thinking Disposition Scale (CTDS) in school students

نویسنده [English]

  • ali rezaee sharif
چکیده [English]

The purpose of the present study was to further assess the underlying factor structure of the Critical Thinking Disposition Scale (CTDS) among school students. Sample in this study consists of 400 girl’s school students in Ardabil city. Critical Thinking Disposition Scale (CTDS) was developed by Sosu (2013) with using exploratory factor analysis and multi group confirmatory factor analysis (MGCFA) among university students. The results of analysis by using Confirmatory Factor Analysis (CFA) in this study supported that the critical thinking disposition scale has composed of two factors: the critical openness and reflective skepticism. Internal consistency reliability coefficients were 0/71. Therefore this scale is reliable and appropriate instrument to measure critical thinking disposition among school students.

کلیدواژه‌ها [English]

  • : Confirmatory factor analysis
  • Critical Thinking Disposition Scale (CTDS)
  • Students
 

پاک مهر، حمیده؛ میردورقی، فاطمه؛ غنایی چمن آباد، علی؛ کرمی، مرتضی (1392). رواسازی، اعتباریابی و تحلیل عاملی مقیاس گرایش به تفکر انتقادی ریکتس در مقطع متوسطه. فصلنامة اندازه گیری تربیتی. شمارة 11 ، سال چهارم.

جهانی، جعفر (1381). نقد و بررسی مبانی فلسفی الگوی آموزشی تفکر انتقادی مارتیو لیپمن. فصلنامه علوم انسانی دانشگاه الزهرا(س)، 12 (42)

رامبد، معصومه؛ رئیس کریمیان، فرحناز؛ معطری، مرضیه، 1391، تفکرانتقادی در آموزش و یادگیری دانشجویان، مجله علمی علوم پژشکی صدرا، دوره اول، شماره ی 2، صص 128 – 113.

سلطان القرایی، خلیل و سلیمان پور، اکبر (1387). تفکر انتقادی و ضرورت آموزش آن درکلاس درس. فصلنامه تربیت اسلامی، 3 (6): 181 – 195 .

محبوبی، محمد؛ جعفریان جزی، مرضیه؛ خراسانی، الهه، 1391، بررسی مقایسه­ای مهارت­های تفکرانتقادی و گرایش به تفکرانتقادی در دانشجویان جانباز و غیر جانباز، مجله طب نظامی، دوره چهاردهم، شماره ی 4، صص 294 – 289.

مکتبی فرد، لیلا (1389). تحول و شکل گیری مهارت­های تفکر انتقادی در داستان­های تألیفی ایرانی برای کودکان و نوجوانان. دو فصل نامه علمی تخصصی تفکر و کودک، سال 1، شماره ی 1، پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، تهران.

ملکی، حسن؛ حبیبی پور، مجید، 1385، پرورش تفکرانتقادی هدف اساسی تعلیم و تربیت، فصلنامه نوآوری آموزشی، سال ششم، شماره ی 19، صص 108 – 93.

مهری نژاد، ابوالقاسم (1386). انطباق و هنجاریابی آزمون مهارت­های تفکر انتقادی کالفرنیا، تازه­های علوم شناختی ، سال نهم، شماره 3، صص63 – 72.

هومن، حیدر علی (1381). اندازه گیریهای روانی و تربیتی: فن تهیه تست و مقیاس. تهران: نشر پارسا.

American Philosophical Association. (1990). Critical thinking: A statement of expert consensus for purposes of educational assessment and instruction (“The Delphi Report”). ERIC Document Reproduction, No. ED 315423.

Anastasia, A. (1988). Psychological Testing, 6th edition. New York: Macmillan.

Anastasia, A., Urbina, S. (1997). Psychological Testing, 7th edition. Upper Saddle River, NJ: Prentice –Hall.

Andolina, Mike 2001. Critical thinking for working students, Columbia, Delmar press.

Elder, L. and Paul. R. (2002). Critical thinking: Teaching students how to study and learn (part IV). Journal of developmental education, 27, 36 – 37.

Ennis, R. 1987. A taxonomy of critical thinking dispositions and abilities. In Teaching thinking skills: Theory and practice. Edited by J. B. Baron & R.J. Sternberg. New York: Freeman. P. 9-26.

Facione, P. A., & Facione, N. C. (1992). California critical thinking disposition inventory. Millbrae, CA: California Academic Press.

Gabennesch, Howard. (2006). “Critical thinking, what is good for? (In fact, what is that?)”. The Skeptical Inquire , 30, 2, 36-41.

Ku, K. Y. L. (2009). Assessing students’ critical thinking performance: Urging for measurements using multi-response format. Thinking Skills and Creativity, 4: 70–76.

Lipman,M.(2003).Thinking in education. Second Edition, Cambridge,UK:CUP

McPeck, J. E. (1981). Critical thinking and education. New York: St. Martin’s Press.

Norris, S. P. (2003). The meaning of critical thinking test performance: The effects of abilities and dispositions on scores. In D. Fasko (Ed.), Critical thinking and reasoning: Current research, theory and practice (pp. 315–329). Cresskill, NJ: Hampton Press.

Ozen ,Mehtap(2013). Investigation of Pre – Service Mathematise Matias Teachers Critical Thinking Processes Through Statistical and Probabilistic Knowledge in the Context of Popular Media Texts. A Thesis Submitted to the Graduate School of Social Sciences Middle East Technical University, in Partial Fulfilment of the Requirements for the Degree of Master of Science in the Department of Elementary Sciences and Mathematics Education.

Perkins, D. N., Jay, E., & Tishman, S. (1993). Beyond abilities: A dispositional theory of thinking. Merrill-Palmer Quarterly, 39, 1–21.

Rasmussen,D.M.(1996).Critical theory and philosophy. In Rasmussen D.A.,editor,The handbook of critical theory,Oxford:Blackwell,17-38.

Ricketts,J.C.(2003).The Efficacy of Leadership Development, Critical Thinking Dispositions , and Student Academic Performance on the Critical Thinking Skills of Selected Youth Leaders. A Dissertation Presented to the Graduate School of Florida in Partial Fulfilment of the Requirements for the Degree of Doctor of Philosophy.

Simpson, E. 2002. Critical thinking in Nursing Education. The journal of Nursing practice, 8, 2: 89 – 98.

Smith, G.F. 2003. Beyond Critical Thinking and Decision Making: Teaching Business Students how to Think. Journal of Management Education, 27, 1: 24 – 51.

Sosu, M.E. (2013). The development and psychometric validation of a critical thinking ddisposition scale. Thinking skills and creativity, 9 (2013), 107 – 119.

Watson, G., & Glaser, E. M. (1980). Watson–Glaser critical thinking appraisal. Cleveland, OH: Psychological Corporation.