بررسی نقش میانجی سبک تفکر در رابطه بین هوش هیجانی معلمان و خلاقیت دانش آموزان

نوع مقاله: علمی-پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری روانشناسی تربیتی، واحد قم، دانشگاه آزاد اسلامی، قم، ایران

2 دانشیارگروه روانشناسی تربیتی، واحد قم، دانشگاه آزاد اسلامی، قم، ایران

3 استادیارگروه روانشناسی تربیتی، واحد قم، دانشگاه آزاد اسلامی، قم، ایران

چکیده

پژوهش حاضر با هدف بررسی برازش مدل رابطه هوش هیجانی معلمان و میزان خلاقیت دانش آموزان با میانجیگری سبک تفکر دردانش آموزان به روش همبستگی انجام شد.جامعه آماری،همه دانش آموزان دختر پایه دهم و یازدهم شهر قم در سال تحصیلی 98-97 بودند.نمونه شامل 415 دانش آموز و معلمان هنر و انشاء آنها( حدود28 نفر) بودند که با روش نمونه گیری خوشه ای چندمرحله ای تصادفی انتخاب شدند.ابزار پژوهش،پرسشنامه هوش هیجانی بار-آن (ویژه معلمان) و پرسشنامه های سبک تفکر استرنبرگ و خلاقیت تورنس(ویژه دانش آموزان) بود.یافته های حاصل از تحلیل معادلات ساختاری نشان دهنده آن بود که مدل از برازش خوبی با داده های پژوهش برخوردار بود(X2/df=0.438,RMSEA=0.0001,CFI=1,IFI=1,GFI=0.99,NFI=0.99) .نتایج تحلیل مسیر نشان داد که هوش هیجانی بر سبک تفکر و ‏سبک‏تفکر برخلاقیت اثر مستقیم داشتند. نقش واسطه ای سبک تفکر در رابطه بین هوش هیجانی معلمان و خلاقیت دانش آموزان مورد تایید قرار گرفت.احتمالا ازیافته های این پژوهش چنین برمی‏آید که برای پرورش خلاقیت دانش آموزان، هوش هیجانی معلمان و سبک تفکر دانش آموزان اهمیت ویژه­ای دارند.پیشنهاد می شود در پژوهش های آینده جهت تبیین خلاقیت دانش آموزان،مدل ارائه شده مجددا در فرهنگ های مختلف آزمون شود.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

INVESTIGATION THE MEDIATING ROLE OF THINKING STYLE IN RELATIONSHIP BETWEEN TEACHERS' EMOTIONAL INTELLIGENCE AND STUDENTS 'CREATIVITY

نویسندگان [English]

  • Maryam Ahmadi Fagih 1
  • Majid Zargham Hajebi 2
  • Nader Monirpoor 3
1 Phd student of Educational Psychology, Qom Branch, Islamic Azad University, Qom, Iran
2 Associate Professor of Department of Educational Psychology, Qom Branch, Islamic Azad University, Qom, Iran
3 Assistant Professor of Department of Educational Psychology, Qom Branch, Islamic Azad University, Qom, Iran
چکیده [English]

This study aimed to investigate the relationship between teachers' emotional intelligence fit model and students' creativity with the mediation role of students' thinking style through a correlational methodology. For the statistical population, 10th and 11th grade female students living in Qom in the academic year  of 2018-2019 were selected. The sample included 415 students and Art and Composition teachers (approximately 28 teachers ) who were selected by multistage cluster random sampling. Bar-on Emotional Intelligence Questionnaire (for teachers) and Sternberg's thinking style, and Torrance's creativity questionnaires  (for students) were used as research tools. Findings of the structural equations indicated that the model fitted well with the research data (X2 / df = 0.438, RMSEA = 0.0001, CFI = 1, IFI = 1, GFI = 0.99, NFI = 0.99).The findings of path analysis indicated that emotional intelligence on thinking style had direct effect  .Thus, thinking style had direct effect on creativity. The mediating role of thinking style on students' creativity was confirmed.The findings probably inferred the concept that teachers 'emotional intelligence and student`s thinking style are of overriding  importance in fostering students' creativity.It is recommended that the model shoud be examined in different cultures.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Emotional intelligence of teachers
  • emotion
  • students' creativity
  • thinking style
  • Creative thinking
احمدی فقیه،مریم؛ضرغام حاجبی،مجید و حسینی،اکرم السادات.(1395). رابطه همخوانی /ناهمخوانی سبک تفکراستاد- دانشجو با ابعاد خلاقیت دانشجویان.فصلنامه علمی-پژوهشی پژوهشنامه تربیتی،س12،ش49: 1-24.

اسماعیلی،سمیه و شیخ‏الاسلامی،راضیه.(1397).تبیین علی خلاقیت:نقش سبک های دلبستگی و هیجانات مثبت و منفی.فصلنامه ابتکار و خلاقیت در علوم انسانی.س8 ،  ش1 :203-235.

آرمرد،ژان الیس.(2014).یادگیری انسان،ترجمه سید حسین سجادی بافقی (1394)،تهران:انتشارات دانشگاه تهران.

برخوردار پور، زهرا و سرمد، زهره. (1378). الگوهای تفکر، پایة تحصیلی و نوع مدرسه. مجلة روانشناسی ،س 1، ش 20: 361-380.

بنی هاشم،کاظم؛فرخی تیرانداز،سوسن؛شاهعلیزاده،محمد و مشهدی،مولود.(1393). بررسی تاثیر یادگیری الکترونیکی برخلاقیت دانشجویان.فصلنامه مدیا(media):دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی دانشگاه علامه طباطبایی.س5، ش4: 53-61.

پاپالیا،دایان ای ،الدز،سالی وندکاس و فلدمن،روت داسکین.(2004).روانشناسی رشد و تحول انسان،ترجمه داود عرب قهستانی و همکاران(1395)،تهران:رشد.

پیرخائفی،علیرضا و رفیعیان،هاجر.(1391).بررسی رابطه بین هوش هیجانی و سلامت روانی معلمان با خلاقیت دانش آموزان مدارس ابتدایی شهرستان بهشهر.فصلنامه ابتکار و خلاقیت در علوم انسانی.س1، ش4: 19-35.

ترابی،‌ فاطمه و سیف،‌ دیبا.(1391). نقش سبک‌‌های تفکر در پیش بینی ابعاد خلاقیت در دانشجویان استعداد درخشان و ممتاز.مجله علوم رفتاری،س6،ش4 :369-376.

ثابت، مهرداد.‌(1394). هنجاریابی آزمون خلاقیت هیجانی آوریل.فصلنامه علمی-پژوهشی ابتکار و خلاقیت در علوم انسانی.س5،ش2 : 77-95.

جهانیان،رمضان.(1395).عوامل موثر در پرورش و توسعه خلاقیت دانش آموزان مدارس ابتدایی استان البرز.فصلنامه علمی-پژوهشی ابتکار و خلاقیت در علوم انسانی.س6،ش2: 202-175.

سایت روان تجهیز سینا. (1396­). آزمون­های روانشناختی، بازیابی شده در 12 بهمن 1396، از http: //www. sinapsycho. com/Shop/Index

سعیدی راد،حسن ؛رباط جزی،عفت سادات؛جمشیدی مقدم،محمد؛محمدی آریا،علیرضا و لچینانی،فاطمه.(1391).رابطه هوش هیجانی و شناختی معلمان با پیشرفت تحصیلی دانش آموزان.فصلنامه فرهنگ مشاوره و روان درمانی.س 3،ش10: 63-51.

سیف، علی اکبر.(1394).روانشناسی پرورشی نوین:روانشناسی یادگیری و آموزش.ویرایش هفتم .تهران:نشر دوران.

عیسی زادگان،علی؛میکائیلی‏منیع،فرزانه؛جنا‏آبادی،حسین و قلی‏نژاد،فریده.(1392).مقایسه سبکهای تفکر و خلاقیت هیجانی در بین دانش آموزان تیزهوش و عادی.فصلنامه افراد استثنایی.س3،ش 11: 87-105.

غیاثی،شهین ؛محمد زاده،جهانشاه و سایه میری،کوروش.(1391).بررسی ویژگیهای روانسنجی آزمونهای تشخیص بالینی-عصب شناختی کافمن بر روی کودکان 4ساله کودکستان های شهر ایلام.مجله علمی دانشگاه علوم پزشکی ایلام. س20،ش4 :61-70.

فاتحی،یونس؛عبدخدایی،محمدحسن؛پورغلامی،فرزاد و آذرافروز،مریم.(1393). پیش بینی میزان خلاقیت بر اساس سبک‌‌های تفکر دانش آموزان.مجله رشد مشاور مدرسه.س9 ،ش3 :49-58.

فتحی آشتیانی، علی و داستانی، محبوبه، (1395)، آزمون های روانشناختی: ارزشیابی شخصیت و سلامت روان،جلد اول، تهران: بعثت.

فرج اللهی،مهران ،موسوی،سید علی محمد و تاجی،پروانه.(1389).شناسایی عوامل موثر در پرورش خلاقیت دانش آموزان مقطع راهنمایی از دیدگاه دبیران،مدیران و کارشناسان آموزش اداره منطقه شش آموزش و پرورش استان تهران.دو فصلنامه تفکر و کودک(پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی).س1،ش2 : 83-100.

قراباغی،حسن ؛امیرتیموری،محمد حسن و مقامی،حمید رضا.(1390).بررسی رابطه بین خلاقیت با خودکارآمدی رایانه ای در دانشجویان کارشناسی رشته تکنولوژی آموزشی دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی دانشگاه علامه طباطبایی.دو فصلنامه ابتکار و خلاقیت در علوم انسانی .س1،ش2 :151-178.

قمرانی،امیر و صمدی،مریم.(1396).فرایند های شناختی در کودکان با نیازهای ویژه:معرفی و کاربرد نظریه عصب روانشناختی پاس.فصلنامه تعلیم و تربیت استثنایی.س17، ش1: 41-51.

قوامی،حشمت الله و رحیمی موقر،وفا.(1394).عصب روانشناسی بالینی و بیماران آسیب مغزی در ایران . سمپوزیوم درگاه های ورود به گستره علوم شناختی.

کارتلج،جی و میلبرن،جی.اف.(بی تا).آموزش مهارتهای اجتماعی به کودکان،ترجمه محمد حسین نظری نژاد(1386)،مشهد:انتشارات آستان قدس رضوی.

گلمن،دانیل.(1995).هوش هیجانی،ترجمه نسرین پارسا(1387)،تهران:انتشارات رشد.

محسنی،نیک چهر.(1393).نظریه ها در روانشناسی رشد.تهران:پردیس.

محمودیان،شهلا و اسماعیلی شاد،بهرنگ.(1394).بررسی رابطه کمال گرایی و خلاقیت در بین دانش اموزان دوره متوسطه شهرستان جاجرم.فصلنامه علمی-پژوهشی پژوهشنامه تربیتی. س10،ش44: 79-96.

مورتی بویز،آلن.(2005).آموزش همراه با هوش هیجانی،ترجمه حمیدرضا آقامحمدیان شعرباف و مرضیه قناعت(1389)،مشهد:انتشارات آستان قدس رضوی.

ناطقیان،سمانه.(1387). پیش بینی خلاقیت از سبک‌‌های تفکر در دانشجویان.  اولین کنفرانس ملی خلاقیت شناسی و مهندسی و مدیریت نو آوری ایران.

                          

 

Amabile,Teresam and Pillemer ,Julianna.(2012). Perspectives on the Social Psychology of Creativity. The Journal of Creative Behavior.Vol46,No1:3-15.

Bar-On.R.(2006). The Bar-On model of emotional-social intelligence (ESI).Personality and Individual Differences. 18.13-25.

Bereczki,Eniko, Orsolya and Karpati,Andrea. (2018­). Teachers’ beliefs about creativity and its nurture: A systematic review of the recent research literature. Educational Research Review,23,25-56.

Blaskova,Martina.(2014).Influencing Academic Motivation,Responsibility and Creativity. Social and Behavioral Sciences.159.415-425.

 

Brand,Gordon;Hendy,Lesley and Harrison,Rachel.(2015). Mining the Gap! Fostering Creativity And Innovative Thinking. The International Design Technology Conference

 

Galupo,M.Paz.Gartwright,Kelly B and Savage,Lanya.S. (2010).Cross-Category friendships and Postformal Thought among College Students. Journal of Adult Development.17.208-214. 

Glaveanu,Vlad .Petre.(2018).Educating which creativity?.Thinking Skills and Creativity.27.25-32.

 

 Helker,Kerstina and Wosnitza,Marold.(2016).The Interplay of student`s and parent`s responsibility judgements in the school context and their associations with student motivation and achievement.International journal of Educational Research.76.34-49.

Hunter, BL. Whitley.(2014). Validity of transactional analysis and emotional intelligence in training nursing students.advances in medical education and professionalism.Vol2,No4:45-138.

Kurt Kraiger,Victoria Mattingly. (2019­). Can emotional intelligence be trained? A meta-analytical investigation. Human Resource Management Review.Vol29,No2:140-155.

Neubauer,C,Aljoscha;Pribil,Anna;Wallner,Alexandra and Hofer,Gabriela. (2018­). The self-other knowledge asymmetry in cognitive intelligence,emotional intelligence,and creativity. Heliyon,Vol4 ,No12:1-22.

Orcik.Anja;Vrgovic,Peter and Tekic,Zeljko.(2014).Thinking Styles and product development Project Types:How to Match them?Procedia Engineering.69.830-837.

Orsini,C.Evans.P,Binnie.V,Ledezma.P,Fuentes.F.(2016).Encouraging intrinsic motivation in the clinical setting:teacher`s perspectives from the self-determination theory.European journal of dental education.Vol20,N2:11-102.

Piaw,Chua.Yan. (2014).Effects of gender and thinking style on Student`s creative thinking ability. 5th World Conference on Educational Sciences.

 

Pilarjimenez,Elena del;Alarcon,Rafael and Vicente-Yague,Maria-Isabelde. (2019­). Reading Intervention: Correlation Between Emotional Intelligence and Reading Competence in High School StudentsIntervención lectora: correlación entre la inteligencia emocional y la competencia lectora en el alumnado de bachillerato. Revista de Psicodidáctica. Vol24,No1:24-30.

Salavera,Carlos;Chaverri,Iren;Usan,Palbo;Gracia,Nerea;Aure,Paula and Delpueyo,Mercedes.(2017).Emotional Intelligence and creativity in first-and second-year primary school children.Social and Behavioral Sciences.237.1183-1197.

Soh,Kaycheng. (2017­). Fostering student creativity through teacher behaviors. Thinking Skills and Creativity. 23,58-66.

Soroa,G.,Balluerka,N.,Hommel.B.,and Aritzeta.A.(2015).Assessing interaction between cognition,emotion and motivation in creativity:The construction validation of EDICOS.Journal of Personality and Social Psychology.17.45-58.

Sternberg,R.J.‌ (1997).Thinking Styles.New York:Cambridge University Press.

 

Stillman,Susan B;Stillman,Paul;Martinez,Lorea;Freedman,Joshua;Jensen,Anabel L and Leet, Cherilyn. (2018­). Strengthening social emotional learning with student, teacher, and schoolwide assessments. Journal of Applied Developmental Psychology. 55,71-92.

Wang,Chung-Jen. (2019­). Facilitating the emotional intelligence development of students: Use of technological pedagogical content knowledge (TPACK­). Journal of Hospitality,Leisure,Sport and Tourism Education.25,100-198.

Zarfa,Lopes;AlvarezMM,Ramos;Ghodani K,EI;Reca O,Luque;Landa JM,Augusto;Zarhbouch. B;Alaoui. S;Denia,Cortes. D and Martos. M,Pulido. (2019­). Social Support and Emotional Intelligence as Protective Resources for Well-Being in Moroccan Adolescents. Educational Psychology. Vol10,No10: 15-29.

Zhang, L. F. (2002). Thinking Styles and the Big Five personality Traits. Educational Psychology, 22,17 – 31.